Trong cuộc sống hiện đại, thuốc được sử dụng như phao cứu sinh mỗi khi cơ thể có vấn đề. Nhưng liệu uống thuốc nhiều có bị sao không? Đằng sau sự tiện lợi ấy là loạt nguy cơ đe dọa sức khỏe từng ngày mà ít ai để tâm đúng mức.
Nguyên nhân khiến nhiều người lạm dụng thuốc
Không ít người cho rằng uống nhiều thuốc sẽ mau khỏi bệnh, nhưng chính niềm tin sai lệch ấy đã dẫn đến tình trạng uống thuốc nhiều có bị sao không ngày càng phổ biến. Tìm hiểu nguyên nhân gốc rễ sẽ giúp chủ động hơn trong việc điều trị.
Hiện nay không có định nghĩa cụ thể về việc dùng nhiều thuốc, nhưng các chuyên gia nhắc đến dùng nhiều thuốc là việc sử dụng 5 loại thuốc trở lên hàng ngày. Thuốc ở đây bao gồm thuốc kê đơn, thuốc OTC, chế phẩm bổ sung và thảo dược.
Dùng nhiều thuốc thường xảy ra ở người mắc nhiều bệnh mạn tính (đái tháo đường, tăng huyết áp, suy tim, loãng xương và/hoặc các triệu chứng như đau, mất ngủ) cần điều trị lâu dài bằng thuốc. Bệnh mạn tính và triệu chứng tích lũy theo tuổi tác. Vì lý do này, người lớn tuổi có nguy cơ dùng nhiều thuốc cao hơn.
Dùng nhiều thuốc có thể xảy ra khi các loại thuốc được kê đơn mới dùng để điều trị tác dụng phụ của các loại thuốc cũ. Đây gọi là “kê toa dây chuyền”.
Những hậu quả đáng sợ khi dùng thuốc quá liều
Không chỉ gây nhờn thuốc, việc uống nhiều thuốc có sao không còn liên quan đến hại gan, suy thận, rối loạn tiêu hóa và nhiều hệ lụy khác. Uống thuốc nhiều có tốt không sẽ hoàn toàn vô nghĩa nếu bạn vô tình đẩy cơ thể đến sát mép vực nguy hiểm.
Dùng nhiều thuốc làm tăng nguy cơ phản ứng bất lợi của thuốc. Càng nhiều thuốc, nguy cơ tương tác thuốc càng cao. Dùng nhiều thuốc có liên quan đến các rủi ro bao gồm giảm nhận thức, lú lẫn, té ngã, phản ứng có hại của thuốc, tăng thời gian nằm viện, tái nhập viện ngay sau khi xuất viện và thậm chí tử vong.
Bệnh nhân càng dùng nhiều thuốc càng khó có được tiền sử dùng thuốc chính xác, điều này cản trở việc xem xét và kê đơn thuốc. Tỷ lệ phản ứng có hại của thuốc tăng theo số lượng thuốc sử dụng.
Việc sử dụng nhiều loại thuốc khác nhau cùng một lúc có thể dẫn đến sự nhầm lẫn trong việc lưu trữ thuốc hoặc dùng thuốc không chính xác. Bác sĩ lâm sàng có thể không biết những loại thuốc mà bệnh nhân của họ đang dùng, dẫn đến sai sót trong việc kê đơn, như cùng một loại thuốc có thể được kê đơn 2 lần.
Một loại thuốc có thể có tác dụng phụ khi sử dụng chung với các loại thuốc khác. Đây gọi là tương tác thuốc - thuốc. Bệnh nhân càng dùng nhiều thuốc và chế phẩm bổ sung thì nguy cơ mắc các tác dụng phụ càng cao.
Một loại thuốc được sử dụng để điều trị một bệnh hoặc triệu chứng có thể có tác động tiêu cực đến một bệnh hoặc triệu chứng khác. Đây gọi là tương tác thuốc - bệnh. Ví dụ, thuốc chống viêm thường được sử dụng làm thuốc giảm đau, có thể làm tăng huyết áp và làm suy giảm chức năng thận, do đó cần cân nhắc khi kê đơn thuốc cho những bệnh nhân có tăng huyết áp hoặc có các vấn đề về thận.
>>> Tham khảo thêm: Uống nước đá nhiều có bị sao không và những hệ lụy tiềm ẩn
Lưu ý đặc biệt khi kết hợp nhiều loại thuốc cùng lúc
Khi phải điều trị đồng thời nhiều bệnh, câu hỏi uống thuốc nhiều có ảnh hưởng gì không trở nên cấp thiết. Việc phối hợp sai thuốc có thể gây tương tác thuốc nguy hiểm. Uống thuốc nhiều có bị sao không sẽ phụ thuộc vào chính sự hiểu biết của bạn.
Sự kết hợp giữa thuốc kê đơn, thuốc OTC và chế phẩm bổ sung làm tăng thêm sự phức tạp trong điều trị. Trong nhiều trường hợp, các chế phẩm bổ sung không được coi là thuốc, do đó thường bị bỏ quên trong quá trình chăm sóc lâm sàng. Nhiều bệnh nhân đang sử dụng các chế phẩm bổ sung kết hợp với thuốc kê đơn, cũng như sự kết hợp giữa thuốc kê đơn với thuốc OTC có thể gây ra những rủi ro nghiêm trọng.
Ví dụ, việc kết hợp thuốc warfarin làm loãng máu với aspirin có thể làm tăng nguy cơ chảy máu (xuất huyết tiêu hóa). Tương tự, sự kết hợp của các chất ức chế men chuyển angiotensin (ACE), thường được sử dụng để điều trị tăng huyết áp và suy tim với các chất bổ sung kali OTC, có thể gây ra tình trạng tăng kali máu, đe dọa tính mạng.
>>> Tham khảo thêm: Nằm nhiều có bị sao không và những tác hại tiềm ẩn
Giữ gìn sức khỏe không phải bằng cách uống nhiều thuốc mà là thay đổi lối sống. Đừng để câu hỏi uống thuốc nhiều có bị sao không trở thành nỗi hối hận muộn màng của bạn.
